Dim Diwrnod Dysgu Proffesiynol arall

Ydych chi erioed wedi bod yn eistedd mewn hyfforddiant — dysgu proffesiynol, DPP, gweithdai (dewiswch eich label) — ac wedi meddwl, “Dw i wedi drysu’n llwyr / wedi diflasu / heb unrhyw ddiddordeb yn hyn”?

Rydych yn gwybod y sefyllfa: sylw’n dechrau crwydro’n araf, lluniadau’n ymddangos ar y dudalen, arogl coffi ofnadwy yn y gornel. Os ydych yn ffodus, efallai y bydd hambwrdd o grwst hen neu’r bisgedi hynny wedi’u lapio’n unigol sy’n hollol ddiwerth. Go brin mai dyma’r amgylchedd lle mae dysgu’n glynu.

Mae amser ar gyfer dysgu proffesiynol yn brin, ac mae pwysau gwaith a bywyd yn golygu bod yn rhaid iddo gyfrif pan fydd yn digwydd. Felly pam, felly, yr ydym yn dewis ei gyflwyno mewn ffyrdd sydd mor aml yn methu taro’r nod?

Nid yw hyn yn ymwneud ag un cwrs sy’n methu’r nod ychydig. Wrth gwrs, bydd risg bob amser y gall hynny ddigwydd — camddealltwriaeth fechan. Mae’r broblem yn fwy systemig. Blinder hyfforddiant. Rhy gyffredinol. Gormod. Rhy aml. Belt gludo o fentrau — yn siglo’n wyllt rhwng anobaith a’r syniad bod “pawb arall yn ei wneud.” Nid oes angen syniad arall wedi’i daflu ar y ddesg ar weithwyr proffesiynol. Mae angen eglurder, perthnasedd a chyfeiriad arnynt.

Mae’r Sefydliad Gwaddol Addysgol (EEF) wedi bod yn glir yn ei ymchwil: proses yw gweithredu effeithiol, nid digwyddiad. Anaml iawn y mae diwrnodau hyfforddi untro yn newid diwylliant. Nid yw’r ysgolion mwyaf llwyddiannus yn dibynnu ar un lansiad mawr. Yn lle hynny, maent yn mabwysiadu dull mwy bwriadol a chynaliadwy. Mae hyfforddiant yn cael ei ledaenu dros amser. Caiff syniadau eu hailystyried, eu mireinio a’u gwreiddio mewn trefnau dyddiol. Mae hyfforddi, myfyrio a datrys problemau ar y cyd yn eistedd ochr yn ochr â’r eiliadau mwy.

Nid oes angen ateb cyflym na lansiad sgleiniog sy’n pylu ar ôl yr wythnos gyntaf ar ysgolion. Mae angen cwmpawd arnynt. Dysgu proffesiynol sy’n eich helpu i glywed y sŵn heb gael eich boddi ganddo. Mwy o “ddiferu, diferu” na chawod drom. Mae’r gawod drom yn gyffrous. Mae’n helpu i greu momentwm ac yn cael y sgwrs i lifo, ond mae’n sychu’n fuan. Mae’r diferu diferu yn treiddio i ddiwylliant ysgol — yn fwriadol, yn gyson, a chyda llawer mwy o effaith hirdymor.

Mae’r dull hwn hefyd yn parchu cymhlethdod addysgu. Nid yw dysgu proffesiynol go iawn yn cyflwyno gwybodaeth yn unig; mae’n creu’r amodau i athrawon roi cynnig ar ddulliau newydd, gwneud camgymeriadau’n ddiogel, myfyrio ac addasu. Fel y mae’r EEF yn ei amlygu, dyma’r gwahaniaeth rhwng cydymffurfio ar yr wyneb a newid ystyrlon mewn ymarfer. Mae rhywfaint o amrywiaeth — darllen, hyfforddi, sgyrsiau proffesiynol, gweithdai, meistr-ddosbarthiadau ysgol gyfan, myfyrio — oll yn helpu i feithrin yr amgylchedd hwn o newid.

Hyfforddiant sy’n torri drwy’r sŵn ac yn canolbwyntio ar yr hyn sy’n wirioneddol bwysig. Mae’n gofyn y cwestiynau cywir: Pa broblem rydych yn ceisio ei datrys? Beth sydd ei angen ar eich cyd-destun unigryw chi? Ble mae’r bylchau gwirioneddol mewn ymarfer?

Digon syml, onid yw? Mae’n debyg eich bod yn nodio wrth ddarllen, gan gofio enghreifftiau lle rydych wedi ticio’r blychau hyn o’r blaen. Ond dyma’r rhan sydd bron bob amser yn cael ei hanwybyddu: ni fydd unrhyw ddysgu proffesiynol, waeth pa mor dda ydyw, yn gyflawn os yw’n anwybyddu effaith trawma. Dyna’r darn coll. Dyma’r haen sy’n rhy aml yn cael ei methu. Sut mae’r hyfforddiant hwnnw’n edrych i’r plentyn bregus neu’r plentyn sydd wedi profi trawma yn fy nosbarth? Heb ddeall sut mae trawma’n siapio ymddygiad a sut y daw adferiad yn bosibl, rydym yn cael ein gadael yn cefnogi dim ond rhan weladwy’r mynydd iâ unwaith eto. Mae Navigate yn gosod prosesu trawma wrth galon dysgu proffesiynol — nid fel ychwanegiad, ond fel sylfaen. Oherwydd heb ddiogelwch, rhagweladwyedd ac adferiad, ni fydd dim arall yn dal.

Ni ddylai dysgu proffesiynol byth deimlo fel rhywbeth sy’n cael ei wneud i bobl. Dylai deimlo fel rhywbeth sy’n cael ei wneud gyda nhw. Dyna y mae Navigate yn ei gynnig: eglurder yng nghanol y sŵn, cyfeiriad ar gyfer y daith, a’r darn coll y mae gormod o systemau’n ei anwybyddu.